Decyzja dotycząca wyboru komornika ma istotny wpływ na przebieg i efektywność postępowania egzekucyjnego. Osoba dochodząca należności, dysponująca tytułem wykonawczym, ma możliwość skierowania sprawy do wybranego organu, który według jej oceny najlepiej poradzi sobie z realizacją czynności zmierzających do odzyskania długu. Wybór ten może być oparty na doświadczeniu, sprawności organizacyjnej lub znajomości lokalnych warunków przez danego komornika. Jak wybrać tego właściwego?

Czy wierzyciel ma prawo do wyboru komornika?

Z dniem 1 stycznia 2019 roku, na mocy przepisów zawartych w ustawie o komornikach sądowych z  22 marca 2018 roku, wprowadzono możliwość wskazania komornika przez wierzyciela. Prawo to może być wykorzystywane w granicach właściwości sądu apelacyjnego, przy czym niektóre postępowania, np. dotyczące nieruchomości, pozostają wyłączone z tej zasady i podlegają właściwości miejscowej wynikającej z położenia przedmiotu egzekucji.

Rozszerzenie możliwości wyboru komornika umożliwia lepsze dostosowanie postępowania do konkretnych okoliczności sprawy. Choć komornik z reguły wykonuje swoje obowiązki w obrębie przypisanego rewiru, może realizować czynności również poza nim, jeśli pozostają one w granicach określonych przez obszar właściwości danego sądu apelacyjnego. W sytuacji, gdy wierzyciel pozyska informacje o mieniu dłużnika, które nie zostało dotąd objęte egzekucją, istnieje możliwość skierowania działań do wybranego organu. Takie rozwiązanie cieszy się popularnością wśród wierzycieli, którzy opierają swój wybór na wcześniejszych doświadczeniach lub poziomie zaufania wobec konkretnej kancelarii.

Kiedy komornik spoza rewiru musi odmówić egzekucji długu?

W sytuacji, gdy wierzyciel kieruje wniosek do komornika działającego poza rewirem właściwym dla miejsca zamieszkania dłużnika, nie zawsze dochodzi do przyjęcia sprawy. Obowiązujące przepisy przewidują przypadki, w których komornik jest zobowiązany odmówić wszczęcia postępowania, jeżeli spełnione zostaną określone przesłanki.

Dotyczy to między innymi zaległości w realizowanych postępowaniach, które utrzymują się przez ponad pół roku, chyba że całkowita liczba spraw w danym roku nie przekroczyła tysiąca. Odmowa nastąpi również w razie niskiej skuteczności działań egzekucyjnych przy jednocześnie dużym napływie spraw – powyżej 2500 rocznie, jeśli skuteczność nie osiągnęła poziomu 35%. Trzecią przesłanką jest znaczne obciążenie kancelarii, przekraczające 5000 spraw w skali roku.

Zasady te obowiązują tylko wtedy, gdy egzekucja dotyczy dłużnika z innego rewiru. Jeżeli sprawa dotyczy osoby mieszkającej w obszarze właściwości danego komornika, wniosek zostanie przyjęty niezależnie od liczby prowadzonych postępowań czy skuteczności kancelarii.

Kiedy komornik spoza rewiru może odmówić przyjęcia sprawy?

Oprócz sytuacji, w których odmowa przyjęcia sprawy przez komornika jest obowiązkowa, istnieje również przypadek, gdy decyzja pozostaje w gestii samego komornika. Może on nie podjąć się prowadzenia postępowania, jeśli w danym roku od tego samego wierzyciela wpłynęło już więcej niż sto wniosków egzekucyjnych.

Dotyczy to sytuacji, gdy sprawa trafia do komornika działającego poza właściwym rewirem. W takim przypadku, mimo braku ustawowego nakazu odmowy, komornik może podjąć decyzję o nieprzyjmowaniu kolejnych spraw od tego wierzyciela. Jest to rozwiązanie umożliwiające równomierne rozłożenie obciążeń w kancelarii i zachowanie efektywności w prowadzeniu powierzonych postępowań.

Czy wybór komornika spoza rewiru to wyższe koszty dla wierzyciela?

Skierowanie sprawy do komornika działającego poza miejscem właściwości lokalnej może wiązać się z dodatkowymi kosztami, zwłaszcza gdy egzekucja obejmuje ruchomości. W takich przypadkach niezbędne staje się przeprowadzenie czynności w miejscu, gdzie znajdują się przedmioty objęte postępowaniem, co może wiązać się z koniecznością dojazdu, zakwaterowania lub transportu rzeczy.

Chociaż co do zasady to dłużnik ponosi koszty związane z prowadzonym postępowaniem, w określonych sytuacjach obowiązek pokrycia wydatków spada na wierzyciela. Dzieje się tak, gdy komornik spoza rewiru wykonuje czynności wymagające obecności poza swoim obszarem działania. Dotyczy to w szczególności kosztów podróży, diet, noclegów czy usług transportowych, które nie są zaliczane do wydatków egzekucyjnych obciążających dłużnika.

Jeśli postępowanie egzekucyjne dotyczy zajęcia wynagrodzenia lub środków na koncie bankowym, wspomniane koszty nie występują, ponieważ czynności mogą zostać wykonane bez konieczności fizycznego przemieszczania się komornika. W przypadku innych form egzekucji warto jednak wziąć pod uwagę wpływ wyboru komornika na całkowity koszt prowadzenia sprawy.

Na co zwrócić uwagę przy wyborze skutecznego komornika?

Rzetelne wykonywanie obowiązków przez komornika wymaga nie tylko odpowiednich kwalifikacji zawodowych, ale również praktycznego przygotowania oraz umiejętności skutecznego działania. Przy ocenie jego pracy pomocne może być zapoznanie się z przebiegiem dotychczasowych czynności, zakresem prowadzonych spraw oraz częstotliwością organizowanych licytacji.

Istotne jest również to, czy komornik pozostaje w kontakcie z wierzycielem i udziela informacji na temat podejmowanych czynności. Przegląd materiałów udostępnianych na stronie internetowej kancelarii może dać obraz stopnia zaangażowania oraz systematyczności w dokumentowaniu działań. Regularność aktualizacji oraz czytelność przekazywanych treści świadczą o profesjonalnym podejściu do wykonywanych