Skarga na czynności komornika pełni funkcję środka ochrony praw zarówno wierzyciela, jak i dłużnika w toku postępowania egzekucyjnego. Dzięki niej możliwe jest zakwestionowanie działań komornika w sytuacjach, gdy naruszają one przepisy prawa lub prawa uczestników postępowania. Złożenie skargi otwiera drogę do oceny legalności i prawidłowości podjętych czynności, a także umożliwia ich ewentualne uchylenie lub zmianę. Dokument ten powinien zawierać precyzyjne wskazanie zakwestionowanych działań oraz argumentację uzasadniającą potrzebę ich podważenia.

Prawa i obowiązki komornika, czyli co może, a czego nie może?

Komornik w ramach prowadzonych działań egzekucyjnych może dokonać zajęcia nieruchomości dłużnika, jego ruchomości, wynagrodzenia za pracę, rachunku bankowego wraz ze znajdującymi się na nim środkami, a także emerytury, renty, udziałów w spółkach czy akcji. Jednocześnie obowiązujące przepisy nakładają na niego konieczność takiego prowadzenia czynności, aby dłużnik nie został pozbawiony środków niezbędnych do życia. Zajęciu nie podlegają świadczenia alimentacyjne, świadczenia rodzinne, program 800+, dodatki pielęgnacyjne i porodowe, a także środki wypłacane w związku z bezskutecznością egzekucji alimentów. Wyłączone są również przedmioty służące wykonywaniu pracy zarobkowej. Sam proces egzekucji, choć w ogólnym zarysie wydaje się prosty, w praktyce jest złożony i w dużej mierze zależy od okoliczności konkretnej sprawy.

Kiedy można złożyć skargę na czynności komornika?

W toku postępowania egzekucyjnego zarówno wierzyciel, jak i dłużnik korzystają z ochrony wynikającej z przepisów prawa i mają prawo do podejmowania określonych działań. W sytuacji, gdy pojawią się zastrzeżenia co do sposobu prowadzenia czynności przez komornika, istnieje możliwość wniesienia skargi. Podstawą prawną tej instytucji jest art. 767 Kodeksu postępowania cywilnego, który wskazuje, że skarga może dotyczyć zarówno działań komornika, jak i ich zaniechania, chyba że przepisy stanowią inaczej.

Oznacza to, że zgłoszenie może być zasadne w przypadku nie wykonywania obowiązków lub przekroczenia uprawnień. Prawo do wniesienia skargi przysługuje stronom postępowania egzekucyjnego oraz osobom trzecim, których prawa zostały naruszone. Dokument kierowany jest do sądu rejonowego właściwego dla miejsca działania komornika, ale składany za jego pośrednictwem. Dzięki temu funkcjonariusz ma możliwość samodzielnego uwzględnienia skargi, co może przyczynić się do szybszego rozwiązania sporu. W przeciwnym razie sprawa trafia pod rozstrzygnięcie sądu.

Co powinna zawierać skarga na czynności komornika?

Skarga na czynności komornika musi być przygotowana w taki sposób, aby spełniała wszystkie wymogi formalne przewidziane dla pism procesowych. W dokumencie powinny znaleźć się takie elementy jak data jego sporządzenia, dane nadawcy i adresata, wskazanie stron postępowania oraz sygnatura akt. Konieczne jest nadanie pismu odpowiedniego tytułu, a następnie opisanie czynności, które są kwestionowane, bądź wskazanie zaniechania obowiązków przez komornika. W treści należy zawrzeć żądanie dotyczące zmiany, uchylenia lub dokonania konkretnej czynności, najlepiej wraz z uzasadnieniem, które potwierdzi zasadność skargi.

Dokument może być sporządzony na specjalnym formularzu urzędowym, który komornik doręcza dłużnikowi podczas pierwszej czynności egzekucyjnej. Formularz dostępny jest również w sądach rejonowych oraz w wersji elektronicznej. Złożenie skargi wiąże się z obowiązkiem uiszczenia opłaty sądowej w wysokości 50 zł.

Jakie terminy obowiązują w przypadku skargi na komornika?

Skarga na czynności komornika powinna zostać wniesiona w terminie siedmiu dni od momentu, w którym doszło do zdarzenia związanego z działaniami lub ich zaniechaniem przez urzędnika. Termin ten liczony jest od dnia dokonania czynności, jeżeli osoba uprawniona była przy niej obecna albo została wcześniej powiadomiona o jej przeprowadzeniu. Jeżeli doszło do zawiadomienia o czynności już po jej wykonaniu, czas na złożenie skargi biegnie od dnia doręczenia takiej informacji. W sytuacji, gdy nie nastąpiło formalne powiadomienie, a wiadomość o dokonanej czynności została uzyskana w inny sposób, termin liczy się od dnia powzięcia tej informacji. Jeżeli natomiast działanie komornika nie zostało przeprowadzone, mimo że powinno być wykonane, siedmiodniowy okres na wniesienie skargi rozpoczyna się w chwili, gdy zainteresowany dowiedział się o zaniechaniu.

Jakie są efekty zaskarżenia czynności wykonywanych przez komornika?

Po złożeniu skargi komornik ma obowiązek w ciągu trzech dni sporządzić uzasadnienie odnoszące się do zakwestionowanej czynności lub jej zaniechania, o ile wcześniej nie zostało ono przygotowane. Jeżeli uzna skargę, sprawa kończy się na etapie postępowania przed urzędnikiem, a zainteresowane strony zostają poinformowane o decyzji i wdrożeniu oczekiwanego rozwiązania.

W sytuacji, gdy komornik nie przychyli się do zarzutów, sprawa zostaje przekazana do sądu. Organ ten ma tydzień na rozpatrzenie skargi, a ewentualne braki formalne muszą zostać uzupełnione w tym samym czasie. Jeżeli argumenty okażą się zasadne, sąd może nakazać zmianę, uchylenie bądź wykonanie danej czynności, a dodatkowo obciążyć komornika kosztami postępowania powstałymi w wyniku zaniedbań. W przypadku gdy skarga zostanie uznana za nieuzasadnioną, sąd wyda decyzję o jej oddaleniu.